Diagnostyka ZJN

Kryteria rozpoznania (Kryteria Rzymskie V)3

Podstawą rozpoznania jest nawracający, lecz nie ciągły, ból brzucha lub dyskomfort w jamie brzusznej, występujący przez co najmniej 3 dni w miesiącu przez ostatnie 3 miesiące (z początkiem objawów 6 miesięcy przed rozpoznaniem). Ból lub dyskomfort ma być związany z co najmniej dwoma z następujących kryteriów:

Podtypy ZJN3

Zespół jelita nadwrażliwego klasyfikuje się na cztery główne podtypy w zależności od dominującego wzorca wypróżnień, określanego na podstawie Bristolskiej Skali Uformowania Stolca. Wyróżnia się następujące podtypy:

  • ZJN z przewagą zaparć (IBS-C) - >25% wypróżnień odpowiada stolcom typu 1 lub 2 według Bristolskiej Skali Uformowania Stolca, a <25% wypróżnień odpowiada stolcom typu 6 lub 7,
  • ZJN z przewagą biegunek (IBS-D) - >25% wypróżnień odpowiada stolcom typu 6 lub 7 według BSFS, a <25% wypróżnień odpowiada stolcom typu 1 lub 2,
  • ZJN o mieszanym typie wypróżnień (IBS-M) - >25% wypróżnień odpowiada stolcom typu 1 lub 2 według BSFS oraz >25% wypróżnień odpowiada stolcom typu 6 lub 7,
  • ZJN nieskalsyfikowany (IBS-U) - do tej grupy zalicza się pacjentów spełniających kryteria diagnostyczne IBS, u których charakter wypróżnień nie pozwala na jednoznaczne zakwalifikowanie do żadnego z trzech wymienionych powyżej podtypów.

skala bristolska

Aby mieć pewność co do podtypu ZJN, pacjenci powinni mieć co najmniej 4 dni nieprawidłowych wypróżnień w miesiącu. Podtypy dotyczące rytmu wypróżnień należy określać na podstawie BSFS dla dni z nieprawidłowymi wypróżnieniami. Podtypy ZJN związane z zaburzeniami rytmu wypróżnień (IBS-C, IBS-D oraz IBS-M) mogą być wiarygodnie określone wyłącznie wtedy, gdy pacjent jest oceniany bez stosowania leków wpływających na rytm wypróżnień.